{"id":4854,"date":"2023-09-30T04:23:23","date_gmt":"2023-09-30T02:23:23","guid":{"rendered":"https:\/\/wia.net.pl\/?p=4854"},"modified":"2023-09-30T04:23:23","modified_gmt":"2023-09-30T02:23:23","slug":"radzieckie-bunkry-nuklearne-monolit-w-polsce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/wia.net.pl\/index.php\/2023\/09\/30\/radzieckie-bunkry-nuklearne-monolit-w-polsce\/","title":{"rendered":"Radzieckie bunkry nuklearne \u201eMonolit\u201d w Polsce"},"content":{"rendered":"\n
\"Podborsko<\/figure>\n\n\n\n

Polska, od pocz\u0105tku z\u0142apana w burz\u0119 II wojny \u015bwiatowej, by\u0142a \u015bwiadkiem ponownej zmiany swojej granicy w 1945 roku przez aliant\u00f3w zachodnich i ZSRR \u2013 brak naturalnych granic sprawi\u0142, \u017ce ten kraj na przestrzeni wiek\u00f3w spotka\u0142 ten los kilkukrotnie. Co wi\u0119cej, poniewa\u017c masowy nap\u0142yw si\u0142 radzieckich odegra\u0142 kluczow\u0105 rol\u0119 w odparciu si\u0142 Hitlera, podobnie jak inne narody granicz\u0105ce z ZSRR, Polska znalaz\u0142a si\u0119 g\u0142\u0119boko w strefie wp\u0142yw\u00f3w stalinowskiego Zwi\u0105zku Radzieckiego. Od 1945 r. wprowadzono dyktatur\u0119 komunistyczn\u0105, kt\u00f3ra mia\u0142a trwa\u0107 do ko\u0144ca komunizmu w Europie w 1989 r.<\/p>\n\n\n\n

W istocie Polska okaza\u0142a si\u0119 zdecydowanie najbardziej zaludnionym i najwi\u0119kszym z kraj\u00f3w bloku wschodniego. Polska, strategicznie po\u0142o\u017cona po\u015brodku mi\u0119dzy ZSRR a woln\u0105 Europ\u0105 Zachodni\u0105, z szerokim odcinkiem wybrze\u017ca Ba\u0142tyku i ogromnym, w wi\u0119kszo\u015bci p\u0142askim terytorium, podobnym do pobliskiej Niemieckiej Republiki Demokratycznej, by\u0142a teatrem znacz\u0105cych wysi\u0142k\u00f3w militaryzacyjnych Sowiet\u00f3w. Nie tylko armia polska otrzymywa\u0142a sowiecki sprz\u0119t wojenny w du\u017cych zapasach przez ca\u0142y okres zimnej wojny, ale tak\u017ce Armia Czerwona faktycznie posiada\u0142a znaczne aktywa rozproszone po terytorium Polski \u2013 stacjonowa\u0142a tam jej ogromna P\u00f3\u0142nocna Grupa Si\u0142 z czo\u0142gami, samolotami, wydzielone bazy, poligony strzelnicze, a tak\u017ce kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy \u017co\u0142nierzy i ich rodzin, tworz\u0105cych swego rodzaju koloni\u0119 wojskow\u0105 ZSRR.<\/p>\n\n\n\n

Mniej znane jest to, \u017ce na niekt\u00f3rych satelitach ZSRR, takich jak NRD (patrz na przyk\u0142ad ten<\/a> i ten<\/a> rozdzia\u0142), na W\u0119grzech (patrz ten rozdzia\u0142<\/a> ) i oczywi\u015bcie w Polsce, stacjonowa\u0142a radziecka bro\u0144 nuklearna.<\/p>\n\n\n\n

Niekt\u00f3re elementy obrazu globalnego zosta\u0142y wprowadzone w innym rozdziale<\/a> , dotycz\u0105cym mi\u0119dzy innymi bunkra typu bazaltowego<\/em> , zbudowanego do przechowywania system\u00f3w nuklearnych wystrzeliwanych z powietrza, na terenie radzieckiej bazy lotniczej Wiechlice (Szprotawa). Jak jednak mo\u017cna wywnioskowa\u0107 z og\u00f3lnej mapy sk\u0142ad\u00f3w nuklearnych znanej zachodniemu wywiadowi, pochodz\u0105cej z 1979 r. (\u201eSi\u0142y Uk\u0142adu Warszawskiego naprzeciwko NATO\u201d, tom I-II, numer rekordu CREST 0005517771, odtajniony i opublikowany w 2010 r., tutaj )<\/a> , w Polsce istnia\u0142y tak\u017ce trzy g\u0142\u00f3wne sk\u0142ady typu Monolit<\/em> . Podobnie jak Stolzenhain i Lychen w by\u0142ej NRD (zobacz ten post<\/a>), sk\u0142ady te by\u0142y wi\u0119kszymi, wielokomorowymi obiektami magazynowymi, przeznaczonymi przede wszystkim do przechowywania przez d\u0142u\u017cszy czas g\u0142owic rakietowych, na przyk\u0142ad jako uzupe\u0142nienie systemu wyrzutni SCUD dla rakiet teatru dzia\u0142a\u0144.<\/p>\n\n\n\n

Wyj\u0105tkowo\u015b\u0107 Polski w panoramie archeologii zimnej wojny polega na og\u00f3lnie pozytywnym podej\u015bciu do zachowania niekt\u00f3rych \u015blad\u00f3w tego dramatycznego fragmentu historii najnowszej, kiedy mapa Europy wyra\u017anie r\u00f3\u017cni\u0142a si\u0119 od dzisiejszej, a \u015bwiat zachodni wielokrotnie znajdowa\u0142 si\u0119 na na skraju konfrontacji nuklearnej, kt\u00f3ra b\u0119dzie toczona na samym terytorium obecnie bogatego rdzenia Europy. W rezultacie na rozleg\u0142ym obszarze dzisiejszej Polski mo\u017cna znale\u017a\u0107 imponuj\u0105c\u0105 liczb\u0119 muze\u00f3w wojennych prezentuj\u0105cych militaria z ca\u0142ego XX wieku.<\/p>\n\n\n\n

Co wa\u017cniejsze, pewna liczba by\u0142ych sowieckich obiekt\u00f3w wojskowych jest albo aktywnie konserwowana, albo przynajmniej nie pot\u0119piona poprzez prace rozbi\u00f3rkowe lub ponowne przeznaczenie ich do nieprawdopodobnych nowych cel\u00f3w. Dzieje si\u0119 tak pomimo ca\u0142kowicie uzasadnionego negatywnego stosunku do sowieckich si\u0142 okupacyjnych i dyktatury komunistycznej. W tej postawie zaznacza si\u0119 niezwyk\u0142a r\u00f3\u017cnica mi\u0119dzy kulturowym podej\u015bciem zaciek\u0142ego narodu polskiego do najnowszej historii wojskowo\u015bci i okupacji sowieckiej, na przyk\u0142ad do Niemiec czy W\u0119gier, gdzie zrozumia\u0142a niech\u0119\u0107 do Sowiet\u00f3w przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w pozostawienie \u2013 czyli wi\u0119cej lub wi\u0119cej \u2013 mniej niszczenia \u2013 ka\u017cdy \u015blad sowieckiej obecno\u015bci wojskowej, a zw\u0142aszcza w tej pierwszej, ograniczaj\u0105cy muzea wojskowe do minimum.<\/p>\n\n\n\n

Do najwa\u017cniejszych zabytk\u00f3w zimnej wojny, jakie mo\u017cna znale\u017a\u0107 w Polsce, zaliczaj\u0105 si\u0119 trzy wspomniane bunkry na g\u0142owice nuklearne typu Monolith . <\/em>Jedno z nich \u2013 obiekt w Podborsku \u2013 zosta\u0142o odrestaurowane w 90% przy u\u017cyciu oryginalnych materia\u0142\u00f3w i stanowi \u015bwiatowej klasy muzeum najwy\u017cszej klasy przedstawiaj\u0105ce panoram\u0119 historii wojskowo\u015bci zimnej wojny. Pozosta\u0142e dwie, Brzeznica-Kolonia i Templewo, pozostawiono naturze i sta\u0142y si\u0119 \u201eradzieckimi duchami\u201d, ale reklamuje si\u0119 je za pomoc\u0105 paneli, podaj\u0105c pewne informacje, a mimo \u017ce dost\u0119p do nich nie jest zach\u0119cany, mo\u017cna szybko zajrze\u0107 do bunkr\u00f3w, poniewa\u017c jak r\u00f3wnie\u017c swobodne spacerowanie po by\u0142ych terenach tych baz jest oczywi\u015bcie mo\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n

W tym po\u015bcie om\u00f3wiono te trzy obiekty typu Monolit<\/em> , ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem unikatowo zachowanego stanowiska w Podborsku, kt\u00f3re powinno znale\u017a\u0107 si\u0119 na kr\u00f3tkiej li\u015bcie wszystkich zainteresowanych technologi\u0105 zimnej wojny, a tak\u017ce histori\u0105 sk\u0142adowisk nuklearnych. Wszystkie miejsca odwiedzono i wykonano wszystkie zdj\u0119cia<\/strong> podczas wyjazdu do zachodniej Polski latem 2020 r.<\/p>\n\n\n\n

Nawiguj po tym po\u015bcie \u2013 kliknij linki, aby przewin\u0105\u0107<\/h4>\n\n\n\n